CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, sosyal medya platformu X üzerinden paylaştığı mahkeme belgeleriyle, Türkiye'nin Paris İstinaf Mahkemesi'nde açtığı kısmi iptal davasının reddedildiğini ileri sürdü. Yavuzyılmaz, söz konusu kararın Türkiye aleyhine verilen milyar dolarlık tahkim kararının uygulanma sürecinde önemli bir aşama olduğunu savundu.
Uluslararası Ticaret Odası (ICC) bünyesindeki tahkim heyeti, 13 Şubat 2023 tarihinde verdiği kararda, Türkiye'nin 2014-2018 döneminde Irak Merkezi Hükümeti'nin onayı olmadan Irak petrolünün Ceyhan Limanı üzerinden sevk edilmesine ve piyasa fiyatının altında satılmasına neden olduğu gerekçesiyle tazminat ödemesine hükmetmişti.
TAHKİM KARARINDA MAHSUP SONRASI NET TUTAR BELİRLENDİ
Tahkim heyeti, Türkiye'nin sorumlu tutulduğu tazminat tutarını yaklaşık 1,9 milyar dolar olarak belirledi. Aynı kararda, Irak'ın da Türkiye'ye ödenmemiş taşıma ücretleri ve bazı yükümlülüklerden kaynaklanan borçları bulunduğu tespit edildi.
Karşılıklı alacakların mahsup edilmesi sonucunda Türkiye'nin Irak'a yaklaşık 1,4 milyar dolar net ödeme yapmasına karar verildi. Paris İstinaf Mahkemesi'nin ise 10 Mart 2026 tarihli kararında Türkiye'nin tahkim kararına yönelik iptal talebini reddettiği, ayrıca Türkiye'nin 200 bin avro yargılama gideri ödemesine hükmettiği belirtildi.
ANLAŞMAZLIK 1973 TARİHLİ BORU HATTI ANLAŞMASINA DAYANIYOR
Uyuşmazlığın temelini, 1973 yılında imzalanan Kerkük-Ceyhan Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması oluşturuyor. Irak, 2014 yılında boru hattı üzerinden gerçekleştirilen petrol sevkiyatlarının anlaşmaya aykırı olduğu iddiasıyla uluslararası tahkim sürecini başlatmıştı.
Tahkim heyeti, 2016 yılında yetki kararını verdikten sonra 13 Şubat 2023'te esasa ilişkin nihai kararını açıklamış, Türkiye ise kararın iptali için Paris İstinaf Mahkemesi'ne başvurmuştu.
BAKAN BAYRAKTAR: NİHAİ HESAP WASHINGTON'DAKİ TENFİZ DAVASINDA BELİRLENECEK
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Paris'teki hukuki sürece ilişkin değerlendirmesinde, tahkim kararına karşı itiraz yoluna gidildiğini ancak şu aşamada esas olarak ABD'nin başkenti Washington'da devam eden tenfiz davalarının takip edildiğini ifade etti.
Bayraktar, "Washington'da devam eden tenfiz davasında karşılıklı alacaklar ile faizler hesaplanacak. Ona göre kim alacaklı bakacağız. Daha henüz o karar oluşmadı." açıklamasında bulundu.
Bakan Bayraktar ayrıca, 2018 sonrası dönemi kapsayan ikinci tahkim davasının da devam ettiğini belirterek, Irak ile imzalanan 12 aylık mutabakatın boru hattı anlaşmasının uzatılması değil, bir yıllık petrol taşıma anlaşması niteliğinde olduğunu ifade etti.
SÜREÇTE NİHAİ KARAR BEKLENİYOR
Kamuoyuna yansıyan bilgiler doğrultusunda, Paris İstinaf Mahkemesi'nin kararının ardından sürecin tamamen sona ermediği, Washington'da devam eden tenfiz davaları ile karşılıklı alacak ve faiz hesaplamalarının nihai mali yükümlülüğü belirleyeceği değerlendiriliyor. Öte yandan, Fransız hukuk sistemi kapsamında sınırlı temyiz yollarının bulunabileceği belirtilirken, bu yönde yeni bir hukuki adım atılıp atılmayacağına ilişkin resmi bir açıklama ise henüz yapılmadı.