Enerji piyasaları, Orta Doğu merkezli jeopolitik gerilimle birlikte yeniden sert yükseliş trendine girdi. İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki fiili sıkışmayı hafifletmek için ABD’ye sunduğu “boğazı açma” teklifinin Donald Trump yönetimi tarafından nükleer program konusunda yeterli güvence içermediği gerekçesiyle kabul görmemesi, piyasada diplomatik çözüm umutlarını zayıflattı. Son işlemlerde Brent petrol 108,23-108,60 dolar bandına yükselirken, ABD tipi WTI ham petrol 96,3-96,9 dolar seviyelerinde işlem gördü. Böylece petrol fiyatları yeniden kritik psikolojik direnç bölgelerine tırmandı.
HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİ ARZ KORKUSUNU BÜYÜTTÜ
Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nda aylardır süren askeri gerilim ve sınırlı geçişler, küresel enerji akışını doğrudan baskılıyor. İran’ın boğazı açmaya dönük mesaj vermesine rağmen ABD’nin deniz ablukasını kaldırmaması ve Trump yönetiminin “önce nükleer taviz” şartında ısrar etmesi, sevkiyatların normale dönmesini engelliyor. Analistler, boğazdaki her belirsizlik gününün piyasada milyonlarca varillik arz riskine dönüştüğünü, tanker sigorta maliyetlerinden navlun ücretlerine kadar tüm zincirin baskı altında kaldığını belirtiyor.
110 DOLAR RİSKİ MASADA, 130 DOLAR SENARYOSU KONUŞULUYOR
Uluslararası piyasalarda birçok yatırım kuruluşu Brent petrolde 110 dolar seviyesinin artık an meselesi olduğunu değerlendiriyor. Bazı büyük finans kuruluşları ise Hürmüz’deki krizin uzaması halinde 120-130 dolar bandının bile görülebileceği uyarısında bulunuyor. Bu tablo sadece enerji şirketlerini değil; akaryakıt, lojistik, havacılık, gübre, plastik ve gıda üretim maliyetlerini de doğrudan etkileyen zincirleme bir baskı anlamına geliyor.
ANTALYA VE ALANYA’DA AKARYAKIT VE TURİZM MALİYETİ ETKİLENEBİLİR
Petrol fiyatlarındaki bu yükseliş Türkiye’de pompa fiyatlarına yeni zam beklentisini güçlendirirken, turizm ve tarım merkezleri açısından da risk oluşturuyor. Antalya ve Alanya gibi yoğun transfer, servis, tur otobüsü, tarımsal nakliye ve lojistik hareketliliğin yaşandığı bölgelerde motorin maliyetindeki her artış zincirleme fiyat baskısı yaratıyor. Turizm taşımacılığı, havaalanı transferleri, günlük gezi tekneleri, tarım sulama jeneratörleri ve ürün sevkiyatında kullanılan yakıt giderlerinin yükselmesi; yaz sezonunda hem işletmeciyi hem üreticiyi zorlayabilir.
PİYASALARIN GÖZÜ TRUMP-İRAN RESTLEŞMESİNDE
Şu an enerji piyasalarının ana sorusu net:
Trump yönetimi İran’dan nükleer taviz almadan geri adım atacak mı, yoksa Hürmüz’deki kriz daha da mı derinleşecek? Bu sorunun cevabı yalnızca petrol fiyatını değil, önümüzdeki haftalarda dünya genelinde enflasyon ve akaryakıt tabelalarını da belirleyecek. Şimdilik görünen ise şu: petrolde tansiyon yeniden zirveye çıkmış durumda.
